Categorie: Regionale ontwikkelingen

  • Coalitieakkoord Houten 2026-2030: relevante punten in WEK-context

    De nieuwe coalitie van ITH, VVD, CDA en SGP heeft het coalitieakkoord 2026–2030 gepresenteerd. In het akkoord staan meerdere onderwerpen die direct of indirect relevant zijn voor de leefomgeving rond de Essenkade en voor de bredere discussie over opvang, huisvesting, participatie en leefbaarheid in Houten.

    Een belangrijk punt is dat de coalitie aangeeft te kiezen voor kleinschalige opvang en nadrukkelijk niet voor een nieuw (nood)AZC. In het akkoord wordt benoemd dat het AZC op de Essenkade niet doorgaat en dat Houten volgens de coalitie geen geschikte locatie heeft waar, binnen de kaders van het COA, 312 asielzoekers kunnen worden opgevangen. Daarom vindt de coalitie het onwenselijk om opnieuw onderzoek te doen naar een AZC.

    Tegelijk blijft Houten wel te maken houden met wettelijke verplichtingen. In het akkoord staat dat de gemeente op basis van de spreidingswet een opgave heeft voor 312 opvangplekken voor asielzoekers. Daarnaast moet Houten statushouders huisvesten. De coalitie wil de invulling van deze verplichtingen vooral zoeken in tijdelijke en kleinschalige huisvesting van statushouders, opvang van Oekraïense ontheemden en bestuurlijke afspraken met andere gemeenten.

    De coalitie wil een taskforce Asiel en Wonen instellen. Deze taskforce moet zich richten op het verspreid plaatsen van statushouders over de gemeente. Ook wordt gekeken naar flexwoningen, transformatie van bestaande gebouwen, kamergewijze verhuur en onzelfstandige woonruimte. Daarbij wordt onder meer gesproken over een verdeling van 70% Houtenaren en 30% statushouders bij extra flexwoningen.

    Voor 2026 noemt het akkoord een aanvullende inzet: naast de bestaande huisvestingstaakstelling wil de coalitie ten minste 60 extra statushouders tijdelijk huisvesten. Dit moet helpen om de achterstand in de huisvestingstaakstelling in te lopen en om richting het COA en andere overheden een serieuze gesprekspartner te blijven.

    Ook participatie krijgt veel aandacht. De coalitie wil inwoners eerder betrekken bij plannen die hun leefomgeving raken. Bij bouwplannen wordt gesproken over klankbordgroepen met inwoners uit de buurt. Specifiek voor asiel en integratie komt er een klankbordgroep Asiel & Integratie, waarin onder meer inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en belangenvertegenwoordigers kunnen deelnemen. In het akkoord worden daarbij ook Werkgroep Essenkade Kritisch en Geen AZC Houten als mogelijke deelnemers genoemd.

    Verder bevat het akkoord afspraken over veiligheid en leefbaarheid. Bij huisvesting van statushouders en ontheemden wil de coalitie veiligheidsplannen opstellen en duidelijke afspraken maken over overlast. Ook wordt breder ingezet op zichtbaarheid van BOA’s, aanpak van overlast, verkeersveiligheid en het versterken van het veiligheidsgevoel in Houten.

    Samengevat lijkt de koers in het coalitieakkoord te verschuiven van grootschalige opvang op één locatie naar een meer verspreide, kleinschalige aanpak, waarbij statushouders, flexwoningen, participatie en bestuurlijke afspraken centraal staan. Voor WEK zijn vooral de verdere uitwerking, de gekozen locaties, de mate van daadwerkelijke inspraak en de gevolgen voor leefbaarheid en woningdruk belangrijke punten om te blijven volgen.

    Zie ook de publicatie op de website van de gemeente Houten: https://www.houten.nl/nieuws/presentatie-coalitieakkoord-gemeente-houten

    20260615 Coalitieakkoord Gemeente Houten 2026-2030Downloaden

  • Interview: wat zei de Inwonerspartij Houten over asielopvang en de Essenkade?

    De afgelopen week spraken wij met de fractievoorzitter van de Inwonerspartij Houten (ITH) over de asielopvang in Houten en het politieke proces rond de Essenkade. In het gesprek kwam zowel de inhoudelijke afweging rond opvang als de wijze van besluitvorming binnen de gemeenteraad aan bod.

    Omdat dit interview inzicht geeft in de argumenten, zorgen en alternatieven die zijn besproken, delen wij hieronder een beknopte Q&A-samenvatting. Wie meer context wil, kan het volledige gespreksverslag dat daarop volgt raadplegen.

    Beknopte samenvatting

    Waarom was er kritiek op het debat van 2 december?
    Volgens de Inwonerspartij Houten (ITH) werd het debat onverwacht geagendeerd en zonder voorafgaande aankondiging gehouden. Daarbij kregen inwoners geen mogelijkheid om vooraf hun visie te delen, bijvoorbeeld via een rondetafelgesprek. ITH noemt deze werkwijze ongebruikelijk en onzorgvuldig, juist omdat het gaat om een maatschappelijk zeer gevoelig onderwerp met grote gevolgen voor omwonenden. Volgens de partij is goede inwonersparticipatie essentieel om een inhoudelijk en evenwichtig debat te kunnen voeren.

    Wat is het standpunt van ITH over opvang op de Essenkade?
    ITH gaf aan het besluit van het college te steunen om geen tijdelijke opvang op de Essenkade te realiseren. De partij vindt de voorgestelde opvangomstandigheden, waaronder de beperkte beschikbare ruimte per persoon, niet humaan. Daarnaast wees ITH op het ontbreken van duidelijke garanties op het gebied van veiligheid, leefbaarheid en voorzieningen. Zolang deze randvoorwaarden niet zijn geborgd en zorgen van inwoners blijven bestaan, acht de partij een AZC op deze locatie onwenselijk.

    Hoe kijkt ITH naar grootschalige opvang en de Spreidingswet?
    ITH is kritisch op grootschalige opvanglocaties en op de huidige uitvoering van de Spreidingswet. In het interview werd benadrukt dat Houten de afgelopen jaren relatief veel statushouders heeft gehuisvest, terwijl deze inspanningen niet worden meegenomen in de verdeling van de opgave. Daarnaast wees ITH op eerdere kritiek van de Raad van State op de wet en op het risico dat gemeenten via grootschalige opvang structurele problemen in het landelijke asielbeleid moeten opvangen.

    Waarom diende ITH op 9 december een motie in?
    ITH diende een motie in om alle onderzoeken en plannen voor een AZC op de Essenkade per direct te beëindigen en eerst ruimte te maken voor een open dialoog met de samenleving. Volgens de partij is het niet logisch om parallel aan lopende onderzoeken een participatietraject te organiseren, omdat daarmee de uitkomst feitelijk al wordt ingekaderd. De motie kreeg geen meerderheid in de raad.

    Wat was het verschil met de motie van de VVD?
    De VVD riep op tot een maatschappelijk gesprek en het formuleren van randvoorwaarden, maar wilde de plannen voor een AZC op de Essenkade niet stopzetten. Volgens ITH is daarmee geen sprake van een volledig open gesprek, omdat vaststaat dat er een AZC moet komen en ook aantallen en looptijd nauwelijks bespreekbaar zijn. ITH sprak in dit verband van het risico op schijnparticipatie.

    Welke alternatieven benoemde ITH?
    ITH noemde als alternatief het bovenwettelijk huisvesten van statushouders via bestaande woningen, extra woningbouw en maatschappelijke initiatieven zoals Stichting Thuisgevers. Volgens de partij kan deze aanpak bijdragen aan de landelijke opgave, terwijl opvang kleinschaliger, menselijker en beter inpasbaar in de samenleving blijft.

    Wat zegt dit volgens ITH over het politieke proces in Houten?
    ITH stelde dat inwoners onvoldoende worden betrokken bij besluiten over asielopvang en dat zorgen over veiligheid en leefbaarheid vaak onvoldoende worden meegenomen. Het afwijzen van inspraakmogelijkheden en referenda draagt volgens de partij bij aan verlies van vertrouwen in de politiek en vergroot de kans op vertraging en juridische procedures.

    Wat is de bredere les die ITH trekt?
    In het interview verwees ITH naar eerdere trajecten, zoals de Houten Hub, waarbij grootschalige plannen zijn vastgelopen. Volgens de partij laat dit zien dat een aanpak zonder breed draagvlak niet effectief is. Luisteren naar inwoners en het serieus verkennen van alternatieven wordt door ITH gezien als een noodzakelijke voorwaarde om tot een haalbare en maatschappelijk gedragen oplossing te komen.

    De volledige versie

    1. Dinsdagavond 2 december was er ineens een debatraad. Die was niet aangekondigd, maar hij was geïnitieerd door de 6 oppositiepartijen. Hoe is dit gegaan? Is dit gebruikelijk? Wat vindt ITH hiervan?

      De oppositie heeft een verzoek ingediend bij de agendacommissie voor een debat. Wij hebben binnen de gemeenteraad een aantal instrumenten om punten op de agenda te zetten: een motie vreemd, een rondetafelgesprek (RTG) of een interpellatiedebat. De oppositie vond dat deze vormen niet pasten bij was zij wilden, dus bedachten ze een eigen vorm. Deze vorm is ongebruikelijk en al helemaal nu de oppositie ervoor gekozen heeft inwoners niet de ruimte te geven hun standpunt naar voren te kunnen brengen door geen rondetafelgesprek te houden voorafgaand aan het debat. De Inwonerspartij vindt het echter goed dat er over dit onderwerp gesproken wordt in de gemeenteraad, zodat inwoners weten wat de standpunten van partijen zijn ten aanzien van asielopvang van de Essenkade. Maar de gekozen vorm om ineens een debat te voeren zonder voorafgaand rondetafelgesprek, waarbij inwoners kunnen inspreken, is een grote omissie. De Inwonerspartij vindt dat inwoners uit Houten en daarmee ook omwonenden van de Essenkade eerst de mogelijkheid hadden moeten krijgen om hun visie en expertise kenbaar te maken aan de gemeenteraad. Alleen dan kan een debat goed worden gevoerd. Voor de Inwonerspartij stond daarom één punt voorafgaand aan het debat als een paal boven water: inwoners moeten gehoord worden voorafgaand aan dit debat. Zorgvuldige inwonersparticipatie hoort bij behoorlijk bestuur. ITH keurt deze werkwijze van de oppositie dan ook af en acht dit niet passend binnen het democratisch proces. Het lijkt wel of de stem van de inwoner niet gehoord mocht worden en dat is niet acceptabel.
    2. ITH kreeg ook de gelegenheid om aan te geven hoe zij naar dit besluit en dit onderwerp kijken. Wat is het standpunt van ITH, met 8 van de 31 zetels veruit de grootste politieke partij in Houten en deel uitmakend van het College van B&W, inzake de opvang in Houten van asielzoekers?

      De Inwonerspartij vindt het een verstandige beslissing van het college om niet over te gaan tot de tijdelijke opvang van asielzoekers op de Essenkade. De Inwonerspartij acht asielopvang met een ruimte van 2,5 m2 per vluchteling allesbehalve humaan. De Inwonerspartij vindt het dan ook niet gepast dat andere partijen eerder hebben gesproken van het ontbreken van bestuurlijke moed of zelfs gebrek aan naastenliefde. Asielopvang van 2,5 m2 per vluchteling heeft niets met medemenselijkheid te maken en zolang voorzieningen, veiligheid en leefbaarheid niet te waarborgen zijn, is de komst van een AZC zonder meer een no go. Juist omdat inwoners en omwonenden dit als belangrijke randvoorwaarden hebben gesteld in het participatietraject en absoluut noodzakelijk zijn voor een verantwoorde opvang. Daarnaast heeft de Inwonerspartij duidelijk gemaakt überhaupt geen voorstander te zijn van een AZC, en dus ook niet op deze locatie.

      De inwonerspartij is van meet af aan kritisch geweest op de spreidingswet. Niet alleen vanwege de eerdere gedeelde kritieke vanuit de Raad van State op deze spreidingswet, maar ook omdat het asielsysteem in de basis niet goed zit en met de spreidingswet wordt een falend asielbeleid in stand gehouden. De Raad van State oordeelde eerder al dat de wet onnodig complex is, de financiële prikkels niet bijdragen aan het effectief bereiken van de doelstellingen en dat de wet de interbestuurlijke verhoudingen niet bevordert.

      Houten heeft de afgelopen jaren tot aan vorig jaar voldaan aan de wettelijke opgave voor de huisvesting van statushouders, waardoor reeds enkele honderden asielzoekers met een verblijfsvergunning zijn voorzien in huisvesting. 80% van de Nederlandse gemeenten heeft dit niet, of onvoldoende, gedaan. Deze inspanningen van Houten zijn alleen niet meegenomen in de verdeling van de spreidingswet. De gemeente Houten zou allereerst in overleg moeten met de Provincie voor een eerlijke verdeling, waarbij de eerdere inspanningen van de gemeente ten aanzien van het huisvesten van statushouders wordt betrokken.

      De gemeente Houten heeft het voornemen om te komen tot de bouw van een asielzoekerscentrum (AZC) voor 337 asielzoekers op de Essenkade. De Inwonerspartij is geen voorstander van dergelijke grootschalige asielopvang en wil dit absoluut voorkomen. De Inwonerspartij ziet grote risico’s rondom dergelijke grootschalige trajecten en zeker ook op de Essenkade. Het is maar sterk de vraag of de businesscase rond komt. Het COA heeft aangegeven dat de businesscase alleen mogelijk is als er tenminste 337 asielzoekers worden gehuisvest voor tenminste 15 jaar. Indien uit één van de komende onderzoeken blijkt dat deze aantallen of termijn ook maar iets neerwaarts moeten worden bijgesteld, is realisatie niet mogelijk. Daarnaast is opnieuw een zeer grote verbouwing nodig met een afschrijftermijn van 15 jaar. Bovendien is genoegzaam bekend dat de betreffende particulier eerder bij het mislukken van de Essenkade de hoofdprijs wenste. Dan moeten we bedenken dat de begroting van het COA daalt € 4,2 miljard in 2026 naar € 800 mln structureel vanaf 2028. Uit een brief van de Algemene Rekenkamer aan de Tweede Kamer van 23 september 2025 blijkt dat door de afname van het budget de Algemene Rekenkamer betwijfelt of het COA überhaupt nog wel langetermijninvesteringen kan doen ten behoeve van reguliere opvang. Daar komt nog bij dat bij 8 van de 10 AZC’s volgend jaar de hulp van Vluchtelingenwerk verdwijnt als gevolg van bezuinigingen. Het COA maakt zich daar ernstige zorgen over en geeft zelf aan spanningen en incidenten te voorzien.

      Daarnaast is de Inwonerspartij kritisch ten aanzien van de voorgenomen doelgroep, de potentiële veiligheidsrisico’s en de locatie waarbij veel kinderen dagelijks passeren op weg naar sport, school of kinderdagverblijf. Ondernemers en omwonenden maken zich ernstige zorgen en bovendien moet nog blijken of de locatie geschikt is vanuit het perspectief van gezondheid voor de asielzoekers, verkeer en veiligheid op het terrein. Daarnaast is de vraag hoeveel regie de gemeente behoud over de locatie, nu het voorstel is om de grond aan het COA te verkopen. Als gevolg van komende bezuinigingen is het bovendien maar de vraag of voldoende voorzieningen en waarborgen kunnen worden ingebouwd. Grootschalige
      huisvesting doet ineens een enorm beroep op maatschappelijk organisaties, waarvan de vraag is of dit haalbaar is. Bovendien ontstaan onnodige veiligheidsrisico’s. Door jarenlang falend landelijk beleid worden gemeenten zwaar gekort de komende jaren dat negatieve effecten zal hebben voor de noodzakelijke veiligheidsinzet en (jeugd)zorg.

      De Inwonerspartij begrijpt niet waarom veel partijen blijven inzetten op een AZC, terwijl tot op heden elke poging strandt. Er is inmiddels reeds meer dan een half miljoen euro is verspild en ook de Essenkade lijkt niet op korte termijn kansrijk. De Inwonerspartij wil het zoeken naar oplossingen zorgvuldig samen met inwoners doen en de asielopvang beheerst en beheersbaar vormgeven. Daarin zouden als alternatieven moeten worden overwogen als het bovenwettelijke huisvesten van extra statushouders met investering in initiatieven van Stichting Thuisgevers. Een dergelijke aanpak via het huisvesten van extra statushouders kan ook meetellen voor de spreidingswet. Op deze manier wil ITH een oplossing in het midden aanbieden en een einde maken aan de niet bij Houten passende polarisatie die steeds onnodig ernstiger vormen aanneemt.

      Daartoe wil ITH gebruik maken van de kracht van onze samenleving. Een groot deel van de Houtense inwoners is voorstander van de opvang van asielzoekers. Indien slechts een zeer beperkt percentage bereid is zelf statushouders op te nemen, kan met de bestaande woningvoorraad en met extra ondersteuning van Thuisgevers reeds een deel van de opgave worden gerealiseerd, die zonder meer wel als humaan kan worden aangemerkt.
    3. Op dinsdag 9 december 2025 is er weer een debat geweest over asielopvang. Wat was daar de aanleiding van en wat was de bijdrage van de inwonerspartij?

      Op dinsdag 9 december 2025 diende de inwonerspartij een motie (vreemd aan de orde van de dag) in waarin ze het college opriep om de voorgenomen onderzoeken en plannen tot realisatie van een AZC op de Essenkade 2 per direct te beëindigen en in plaats daarvan in te zetten op een open dialoog met de Houtense samenleving, waarin alternatieve oplossingen worden verkend die voorzien in een bijdrage aan de verlichting voor Ter Apel en die kunnen rekenen op breed draagvlak onder inwoners. Als onderdeel van deze open dialoog zou onder meer de mogelijkheden moeten worden verkend van het bovenwettelijk huisvesten van meer statushouders gelijk aan de opgave van de Spreidingswet door onder meer het beter benutten van bestaande woonruimte, extra bouwopgave en investeringen in Stichting Thuisgevers en Stichting Vluchtelingen Welkom om op een meer gerichte manier invulling te geven aan de Spreidingswet. Een dergelijk voorstel heeft de Inwonerspartij overigens anderhalf jaar geleden ook reeds ingediend. Alle andere partijen (VVD, CDA, Natuurlijk Houten, Houten Anders!, D66, GroenLinks, PvdA, ChristenUnie, SGP) stemden tegen de motie en blijven zich derhalve inzetten op realisatie van een AZC op de locatie Essenkade. Deze zelfde partijen stemden destijds ook allemaal voor de locatie Houten-Oost om een Houten Hub te realiseren, waarbij ook sprake was van grootschalige asielopvang. Ondanks duidelijke indicatoren dat deze businesscase niet rondkwam, bleven deze partijen zich inzetten op realisatie van Houten Hub
      met als gevolg: geen verlichting voor Ter Apel, omwonenden die het vertrouwen in de politiek hebben verloren en meer dan een half miljoen euro onnodig verspild. De Inwonerspartij was destijds ook de enige partij die voltallig tegen stemde.
    4. De VVD diende die avond ook een motie in. Wat was het verschil tussen beide moties?

      De VVD diende ook een motie vreemd aan de orde van de dag in, waarin werd opgeroepen tot een maatschappelijk gesprek. Daarnaast werd gevraagd om randvoorwaarden van opvang en wilden ze nog niet starten met een klankbordgroep aan de Essenkade. De vraag was om de uitkomsten hiervan medio januari op te leveren. Het belangrijkste verschil is dat in de motie van de VVD niet werd opgeroepen om de realisatie van het AZC op de Essenkade 2 te beëindigen. Ondanks dat de Inwonerspartij een maatschappelijk gesprek een goed initiatief vindt, acht de Inwonerspartij een dergelijk gesprek geen echte open dialoog omdat de onderzoeken om een AZC op de Essenkade te realiseren gewoon doorgaan. Dat betekent dat dit maatschappelijk gesprek plaatsvindt binnen de kaders dat er wel een AZC moet komen op de Essenkade. De Inwonerspartij acht een AZC op deze locatie niet wenselijk en bovendien moet de uitkomst van een maatschappelijk gesprek op voorhand niet vast te staan. Dat doet immers afbreuk aan echte inwonersparticipatie. Bovendien heeft het COA aangegeven dat de businesscase alleen sluitend is op deze locatie met 337 vluchtelingen en voor een periode van vijftien jaar. Dit betekent dat de uitkomsten van het maatschappelijk gesprek niet mogen gaan over aantallen vluchtelingen en de periode van het AZC op de Essenkade. Een dergelijk maatschappelijk gesprek lijkt daarmee op een soort schijnparticipatie.

      Tijdens het traject Houten Hub heeft de inwonerspartij bovendien meermalen gevraagd om een dergelijk gesprek, maar toen waren ook de meeste partijen tegen. Het project heeft toen even stilgelegen, maar werd na korte tijd weer hervat met als uitkomst dat alle plannen bleven zoals ze waren. De inwonerspartij is van mening dat een open dialoog met de samenleving lastig is als er nog onderzoeken lopen naar één locatie. Daarnaast kan een open dialoog wat de inwonerspartij betreft niet plaatsvinden binnen 5 weken, waarvan ook nog 2 weken gevuld zijn met feestdagen. Een dergelijke dialoog vergt tijd en zorgvuldigheid, zodat de participatie ook door inwoners als prettig en waardevol kan worden ervaren. Omdat tot op heden nog op geen enkele wijze vorm is gegeven aan een dialoog heeft de Inwonerspartij wel voor de motie gestemd, maar zit de motie echt als een surrogaatoplossing.
    5. Zijn de inwoners van Houten voor ITH belangrijk genoeg om hen te laten participeren in het zoeken naar de best mogelijke opvang van asielzoekers?

      De afgelopen periode hebben veel partijen in de raad het betrekken van inwoners, goede inwonersparticipatie en het integreren wat vanuit inwoners wordt aangereikt veronachtzaamd. Met uitzondering van ITH en de SGP werd zelfs een referendumverzoek van inwoners inzake de Houten Hub afgewezen. Inwoners lijken zich niet te mogen uitspreken over
      locatie en aantallen op te vangen asielzoekers. Maar ook partijen zogenaamd menen een nieuw politiek geluid willen laten horen, willen niet dat hun eigen inwoners zich uitspreken. Naast het feit dat dit niet veel vertrouwen uitspreekt in de eigen inwoners, is dit ook niet verstandig. Oneindige juridische procedures zullen nu volgen met enorme vertraging tot gevolg. Niemand is daarbij gebaat. De inwoners niet, de gemeente niet, maar vooral Ter Apel niet. Het is juist cruciaal dat inwoners wel betrokken worden. Onderzoek geeft aan dat inwoners zo breed mogelijk moeten worden betrokken bij de asielopvang. Dit blijkt onder meer uit het rapport van Movisie over ervaringen van gemeenten bij asielopvang. Maar ook het Sociaal Cultureel Planbureau die recentelijk nog adviseert om burgers gelijkwaardig aan de ontwerptafel van beleid te zetten. Dat vraagt om een nabije gemeente die voortdurend in dialoog is met haar inwoners om samen naar oplossingen te zoeken. De inwonerspartij stelt daarom een echte open dialoog voor met de Houtense samenleving om vanuit daaruit samen met inwoners, Stichting Thuisgevers, het Doorgeefluik, kerken, de Krachtfabriek, de Voedselbank, Werkgroep Essenkade Kritisch (WEK), Geen AZC Essenkade (GAE), de Bewonerscommissie Houten-Oost en nog vele andere inwonersinitiatieven om tot een oplossing te komen, die kan rekenen op draagvlak. Met een deugdelijk participatieproces kunnen we het vertrouwen van inwoners terugwinnen.De Inwonerspartij vindt het belangrijk dat inwoners nadrukkelijk moeten worden betrokken, juist ook als vraagstukken moeilijk blijken te zijn.
    6. Tijdens het debat werd het de aanhoorder duidelijk dat omdat er een spreidingswet is en dat het kost wat kost (en het mag wat kosten) een AZC moet komen. Maar ondanks dat er een wet is aangenomen, zou dat B&W toch niet moeten weerhouden om eerst gedegen uit te zoeken hoe we dat het beste moeten implementeren?

      Hoe kijkt ITH aan tegen het feit dat er bij veel partijen een dergelijke tunnelvisie is? Wat vindt ITH van het politieke proces m.b.t. asielopvang zoals zich dat tot nog toe heeft afgespeeld binnen de gemeente Houten?
      Op het college rust de wettelijke taak om invulling te geven aan de spreidingswet, waarbij voortdurend een meerderheid van de gemeenteraad dit college opdracht geven om tot invulling van de spreidingswet te komen door middel van grootschalige asielopvang. Het college dient invulling te geven in wat een meerderheid van de gemeenteraad wenst. Dit werd pijnlijk zichtbaar bij de Houten Hub. Uit een haalbaarheidsstudie blijkt dat realisatie vele jaren zou duren en zowel financieel als juridisch-planologisch niet mogelijk is. Als Inwonerspartij hebben wij van meet af aan grote twijfels gehad bij deze businesscase en meermalen gewaarschuwd dat dit plan op korte termijn geen verlichting gaat bieden voor Ter Apel. De Inwonerspartij is echter de enige partij die tegen de plannen heeft gestemd en één lid van de SGP. Ook omdat onvoldoende inwonersparticipatie heeft plaatsgevonden en inwoners de mogelijkheid om zich via een referendum uit te spreken is ontzegd. Nu blijkt dat veel van de argumenten van inwoners waarom deze locatie ongeschikt was realiteit zijn geworden. Daarom is het belangrijk altijd goed naar inwoners te luisteren. Bij veel politieke partijen is
      sprake geweest van wensdenken, maar in de politiek gaat het uiteindelijk om realisme. De slotsom is dat omwonenden het vertrouwen in de politiek zijn kwijt geraakt en onnodig veel geld is verspild. Ook rondom het voornemen om op de Essenkade een AZC te realiseren lijken alle partijen met uitzondering van de Inwonerspartij zich weer volledig in te zetten op grootschalige asielopvang. Dit terwijl nu drie pogingen daartoe zijn gestrand. Het is voor de Inwonerspartij onbegrijpelijk dat partijen zo krampachtig blijven vasthouden aan deze route en niet openstaan voor alternatieve oplossingen die op meer draagvlak van de inwoners kunnen rekenen.

      Daarnaast moeten de inwoners gehoord worden. Het afschieten van een referendum over een onderwerp waar petities voor zijn gehouden die 10.000 reacties heeft ontvangen, is enorm onwenselijk. De inwonerspartij begrijpt niet waarom partijen zo bang zijn om inwoners zich uit te laten spreken over dit onderwerp. Tijdens verkiezingen hebben partijen in de gemeenteraad hun mond vol over inwonersparticipatie en als het erop aankomt, geven ze niet thuis. Wellicht zijn de uitkomsten van het laatste referendum over de Ruimtelijke Koers niet goed bevallen. Inwoners hadden toen ook andere ideeën dan de voorgestelde hoogbouw, minder groen en stedelijke verdichting. Maar ook partijen zogenaamd menen een nieuw politiek geluid willen laten horen, willen niet dat hun eigen inwoners zich uitspreken. Naast het feit dat dit niet veel vertrouwen uitspreekt in de eigen inwoners, is dit ook niet verstandig. Oneindige juridische procedures zullen nu volgen met enorme vertraging tot gevolg. Niemand is daarbij gebaat. De inwoners niet, de gemeente niet, maar vooral Ter Apel niet.
    7. Er is een paar jaar terug een besluit door de raad genomen om geen woningbouw toe te staan op de Doornkade en nu wel woningbouw toe te staan voor asielzoekers. Het komt over als opportunistisch onbetrouwbare besluitvorming. Of anders gezegd, zoals de wind waait, waait hun politieke jasje. Kan ITH verklaren waarom dat getolereerd wordt?

      Het college spreekt hier niet over een bestemming woningbouw, maar een maatschappelijke bestemming. Wat de inwonerspartij betreft komt er geen woningbouw op de Doornkade, nu niet en in de toekomst niet. Overigens vinden wij het zorgelijk dat de gemeenteraad heeft aangegeven dat wonen op de Doornkade mede is afgeschoten door gezondheidsrisico’s, terwijl het huisvesten van asielzoekers daar nu wél acceptabel is. De GGD heeft immers eerder vastgesteld dat wonen nabij de snelweg ernstige gezondheidsrisico’s met zich brengt.
    8. Tijdens alle bewonersbijeenkomsten was het risico op veiligheidsproblemen een, zo niet het belangrijkste onderwerp. Veel meer dan de helft van de vragen ging over dat onderwerp. Er ligt nog geen veiligheidsplan. Er is ook nog geen risico-inventarisatie en evaluatie door een externe partij uitgevoerd. De oppositie van Houten mag het teleurstellend vinden dat de tijdelijke opvang niet doorgaat. Wij vinden het meer dan
      teleurstellend dat de oppositie de zorgen van de inwoners gewoonweg negeert en de spreidingswet laat prevaleren boven de zorgen van de inwoners, door overhaast aan te dringen om asielzoekers tijdelijk op te vangen, terwijl de gemeente er overduidelijk nog niet klaar voor is.
      Is ITH het eens met deze mening? En zo ja, kan ITH de oppositie confronteren met hetgeen bij veel inwoners leeft      ?

      De eerste inzet van de inwonerspartij is om in te zetten om een AZC op de Essenkade te voorkomen. Dit is mede ingegeven door de zorgen van inwoners bij een AZC, van leefbaarheid, randvoorwaarden en veiligheid. De veiligheid rondom AZC-locaties zijn een reële zorg, die op deze locatie nog versterkt wordt door de locatie namelijk een bedrijventerrein. De inwonerspartij heeft gesproken met meerdere inwoners en omwonenden rondom deze locatie, die inderdaad allemaal zorgen over veiligheid uitspreken. We vinden het belangrijk dat er voor deze zorgen uitgebreid tijd en ruimte wordt genomen.

  • Inwonerspartij roept op om te stoppen met onderzoek AZC Essenkade

    ITH kiest voor realisme, menselijkheid en samenwerking

    Duidelijk standpunt: stop het AZC-onderzoek aan de Essenkade

    De inwonerspartij heeft de afgelopen weken duidelijk standpunt ingenomen: het onderzoek naar een AZC op de Essenkade moet worden stopgezet. Er is reeds een half miljoen euro gestopt in meerdere pogingen tot een AZC die keer op keer gestrand zijn. ITH wil stoppen met de inzet voor een AZC. We moeten het tij keren: écht op zoek gaan naar oplossingen samen met onze inwoners.

    Het debat van 2 december: inwoners buitenspel gezet

    Dinsdagavond 2 december 2025 vond een door de oppositie aangevraagd debat aan over het besluit van het college om niet door te gaan met een onderzoek naar tijdelijke opvang van asielzoekers aan de Essenkade. De oppositie heeft nadrukkelijk gekozen voor een debat, zonder voorafgaand een RTG. Voor de Inwonerspartij stond één punt voorafgaand aan het debat als een paal boven water: inwoners moeten gehoord worden voorafgaand aan dit debat. Zorgvuldige inwonersparticipatie hoort bij behoorlijk bestuur. ITH keurt deze werkwijze van de oppositie af en acht dit niet passend binnen het democratisch proces. Het is werkelijk onacceptabel dat de stem van inwoners wéér niet wordt gehoord.

    Overhaaste plannen zonder waarborgen

    In het debat heeft ITH aangegeven dat de plannen voor tijdelijke opvang overhaast waren en geen waarborgen bood voor inwoners. Inwoners hebben zorgen geuit over voorzieningen, veiligheid en leefbaarheid. Om die reden vindt ITH het een verstandige beslissing van het college om niet over te gaan tot tijdelijke opvang.

    Eerdere mislukkingen en financiële risico’s

    Eerdere pogingen om tot een AZC te komen strandden keer op keer en kostten de gemeente al ruim een half miljoen euro, dit terwijl de Inwonerspartij hier voorafgaand aan de Houten Hub in Houten-Oost al voor waarschuwde. Met dalende budgetten bij het COA is het volgens ITH onverstandig om opnieuw in te zetten op een riskant traject met grote financiële en maatschappelijke risico’s. De Inwonerspartij pleit ervoor om het hele onderzoek naar een AZC in Houten te beëindigen.

    Motie van ITH: stop het AZC-traject

    ITH heeft vervolgens tijdens het raadsdebat van 9 december 2025 daad bij woord gevoegd en een motie vreemd aan de orde van de dag ingediend waarin we het college opgeroepen om te stoppen met de onderzoeken naar een AZC op de Essenkade. Er dient nu écht samen met inwoners naar andere oplossingen gezocht worden in een open dialoog. Tijdens de debatraad werd pijnlijk duidelijk dat ITH de enige partij is die tegen de komst van een AZC in Houten is. Alle andere politieke partijen stemden tegen de motie van ITH.

    Samen met inwoners werken aan alternatieven

    In plaats van een AZC in Houten wil de Inwonerspartij samen met inwoners gaan kijken naar alternatieve oplossingen, zoals Houten die eerder succesvol heeft toegepast. ITH wil samen met initiatieven zoals Stichting Thuisgevers, het Doorgeefluik, kerken, de Krachtfabriek, de Voedselbank, Stichting Vluchtelingen Welkom, WEK, GAE en de Bewonerscommissie Houten Oost kijken naar oplossingen die wél draagvlak hebben.

    Statushouders als realistisch en gedragen alternatief

    Het (tijdelijk) huisvesten van statushouders, in plaats van asielzoekers, is ook een wijze waarop gemeenten mogen bijdragen aan de Spreidingswet. De kracht van de Houtense samenleving kan hierbij beter benut worden, nu veel inwoners middels een petitie hebben aangegeven graag bij te dragen aan de opvang van statushouders. Als een klein percentage bereid is om een statushouder te in huis te nemen.

    Een koers die wél werkt

    Het is tijd voor een koers die wél werkt. Goede inwonersparticipatie en voorstellen met breed draagvlak zullen veel sneller voor verlichting van de asielketen zorgen dan wéér investeren in een jarenlang traject rondom een AZC. ITH kiest hiermee voor realisme, menselijkheid en samenwerking met de inwoners van Houten.

    Bron: Inwonerspartij Toekomst Houten, 10 December 2025

  • Tijdelijke noodopvang komt er niet

    Als het goed is, heeft u het ook zien langskomen: de plannen voor een tijdelijke opvang van 200 tot 250 asielzoekers in een AZC aan de Essenkade zijn definitief van de baan. Vanaf nu gaat de gemeente nog wel verder met het ontwikkelen van plannen voor een definitieve opvang voor 337 asielzoekers. Deze plannen zullen zeker een half jaar in beslag nemen en daarmee komt ook de besluitvorming voor deze plannen ná de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 te liggen.

    WEK is uitermate blij met dit bericht. Vanuit de metafoor van een voedbalwedstrijd: we hebben de eerste helft van de wedstrijd achter de rug en we staan met 1-0 voor. Nu is het rust maar pas na de tweede helft van de wedstrijd weten we wie écht gewonnen heeft.

    Dit betekent dus niet dat wij nu achterover gaan leunen maar ons proces zullen voortzetten. We blijven ons inzetten om de plannen voor een AZC op de Essenkade tegen te houden. U zult daarom ook de komende periode gewoon onze Updates (= nieuwsbrieven) blijven ontvangen. Wel in een wat lagere frequentie. Niet 1 x per 2 weken maar 1 x per 3. Want er blijft genoeg te melden. Ook in Update 12 die al klaar stond om verstuurd te worden.

    Permanente opvang in AZC blijft mogelijk in Houten

    Van de baan is het plan niet, Houten blijft de mogelijke vestiging van een azc aan de Essenkade onderzoeken. Maar de gemeente weigert zich te laten opjagen en werkt niet mee aan een snelle, tijdelijke opvang van alvast tweehonderd asielzoekers in kleine units bij het beoogde pand aan de Essenkade.

    Die snelheid is gewenst door het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA), dat uiteindelijk 337 vluchtelingen wil onderbrengen in een nieuw azc voor zeker vijftien jaar in Houten. Maar te grote snelheid staat wat burgemeester Karen Heerschop betreft op gespannen voet met zorgvuldigheid: “Wij zien, net als veel van onze inwoners, de nodige mitsen en maren aan zo’n tijdelijke opvang, en daarmee te veel risico’s.’’

    Spandoeken en protestvlaggen

    Voor- en tegenstanders van het azc in het vroegere bedrijfspand van het Utrechts Nieuwsblad hebben zich de afgelopen maanden vaak en luidruchtig laten horen. Voorstanders hielden onder meer een manifestatie op Het Rond, tegenstanders hingen spandoeken en protestvlaggen op en organiseerden demonstraties.

    In oktober liep een demonstratie tegen het azc totaal uit de hand toen het werd gekaapt door rechtsextreme relschoppers.

    2,5 meter leefruimte

    Burgemeester Karen Heerschop en wethouder Daan Vermeulen (VVD) maakten woensdag het besluit openbaar om niet – zoals het COA vurig wenste – alvast een eerste, kleinere groep asielzoekers op te vangen in tijdelijke onderkomens. In units van elk 2,5 vierkante meter leefruimte, de helft van de ruimte in het uiteindelijke azc.

    Wethouder Vermeulen: “Dat is een stuk minder comfortabel en het is vervolgens logisch dat men graag naar buiten gaat. Maar op het terrein zijn dan nog niet alle voorzieningen voorhanden die we nodig achten voor een duurzame en veilige asielopvang: medische zorg, ruimte voor taallessen, sportfaciliteiten en begeleiding.’’

    Grondig veiligheidsplan

    Daarvoor zouden asielzoekers de komende twee jaar vaker zijn aangewezen op het dorp. Precies daar zit bij veel Houtenaren de zorg: zij vrezen voor overlast, een gevoel van onveiligheid en zelfs criminaliteit.
    Burgemeester Heerschop: “Wij stellen met het COA een veiligheidsplan op. Dat willen we goed en grondig doen, vooral samen met bewoners en ondernemers. Daar moeten we rustig de tijd voor nemen en niet te kort door de bocht willen gaan.’’

    Bezuinigen op vluchtelingenwerk en snijden in de budgetten van het COA

    De gemeente ziet nog andere redenen waardoor haastige spoed niet goed kan uitpakken: het kabinet wil bezuinigen op vluchtelingenwerk en snijden in de budgetten van het COA. Vermeulen: “Gaat dit straks ten koste van de ondersteuning die nodig is? Ook dat is een risico dat we liever niet nemen.’’

    Half jaar onderzoeken

    Het COA wil het pand aan de Essenkade kopen, deels slopen en op het terrein nieuwbouw plegen voor zeker vijftien jaar. Die aankoop is voorlopig niet aan de orde. De gemeente denkt op zijn vroegst over een half jaar een nieuwe ‘stap in het proces’ te kunnen zetten, als alle onderzoeken naar de haalbaarheid van het azc zijn afgerond. Dan moet de gemeenteraad nog goedkeuring verlenen.

    Wij houden onze rug recht. Maar we hebben wel goed geluisterd naar onze inwoners.

    Hoelang het uitstel duurt, valt niet te zeggen. De gemeente wil van afstel niet spreken. Heerschop zegt ook niet gezwicht te zijn voor de protesten van tegenstanders: “We willen tegemoet komen aan wat de Spreidingswet ons vraagt te doen. We houden onze rug recht. Maar we hebben goed geluisterd naar onze inwoners.”
    Wel hoopt de burgemeester dat de discussie over het azc in rustiger vaarwater terechtkomt. “Iedereen moet de kans krijgen zijn standpunt kenbaar te maken.’’

  • De Spreidingswet in het kort

    De Spreidingswet (officieel: Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen) is een Nederlandse wet die op 1 februari 2024 in werking trad.

    • Wat is het doel
      De Spreidingswet verplicht alle Nederlandse gemeenten om bij te dragen aan de opvang van asielzoekers, zodat de druk niet op een paar plaatsen komt te liggen, zoals Ter Apel.
    • Hoe en hoeveel
      Elke provincie krijgt een taakstelling (aantal opvangplekken) op basis van inwoneraantal en draagkracht. De provincie verdeelt dit weer over de gemeenten.
    • Vrijwillig of verplicht
      Gemeenten kunnen vrijwillig opvangplekken aanbieden. Als er te weinig vrijwillige aanmeldingen zijn, kan de provincie besluiten gemeenten te verplichten.
    • Wie beslist waar een AZC komt
      De gemeenteraad en het college van B&W besluiten dat, vaak in overleg met het COA en de provincie. De landelijke overheid stelt alleen de spreidingsnorm vast.
    • Hoe lang blijven bewoners in een AZC
      Gemiddeld enkele maanden tot een jaar, afhankelijk van de asielprocedure en de doorstroom naar reguliere huisvesting.
    • Beloning
      Gemeenten die vrijwillig meedoen, krijgen financiële compensatie en extra voordelen, zoals hulp bij woningbouw of infrastructuur.
    • Hoeveel locaties zijn er nu
      Er zijn ruim 100 opvanglocaties in Nederland, van noodopvang tot vaste AZC’s, samen goed voor tienduizenden plekken. De meeste zijn tijdelijk van aard.
    • Waarom discussie
      Omdat spreiding in de praktijk veel vragen oproept: hoe groot wordt een locatie, hoe lang blijft die open, en wie draagt de verantwoordelijkheid voor begeleiding en veiligheid?

  • 10 vragen aan een bezorgde en betrokken wijkbewoner (Deel VI)

    Werkgroep WEK is gestart een reeks gesprekken met bewoners van De Gaarden, De Borchen en De Campen. We willen bezorgde omwonenden aan het woord laten over de plannen van de gemeente Houten en het COA voor een AZC aan de Essenkade.

    Samenvatting van het gesprek

    Deze bewoner van Houten, die al 37 jaar met plezier in de wijk De Borch woont, uit in een interview stevige zorgen over de plannen van de gemeente en het COA voor een groot AZC aan de Essenkade. Hij vindt dat de vluchtelingeninstroom in Nederland drastisch moet worden beperkt en maakt zich vooral zorgen over de veiligheid en leefbaarheid in de buurt. De bewoner is actief binnen de Werkgroep Essenkade Kritisch (WEK), die zich verzet tegen de komst van een grootschalig AZC op deze locatie. Volgens hem past een opvang van ruim 300+ alleenstaande mannen niet bij goede integratie en brengt dit risico’s en onrust met zich mee. Hij vindt dat de gemeente onvoldoende luistert naar bewoners, dat de informatiebijeenkomsten weinig inhoud boden en dat de focus beter kan liggen op kleinschalige opvang en sociale woningbouw voor lokale inwoners en statushouders.

    Het hele Interview

    1) Hoe lang woon jij al in deze wijk en waarom?  (tevreden, veilig, gezellig)

    Het is hier in de wijk fijn wonen, dat blijkt wel want dat doen we al 37 jaar met heel veel plezier. Het is een gezellige en rustige wijk, onze kids zijn hier opgegroeid en hebben hier op school gezeten.

    2)Hoe ben jij geïnformeerd over deze AZC plannen?

    In onze straat hebben alle bewoners een brief ontvangen van de gemeente over de plannen voor een mogelijk AZC op de Essenkade met de uitnodiging voor een algemene informatiebijeenkomst. Deze bijenkomst is door de gemeente geannuleerd uit angst voor ongeregeldheden en een mogelijke onveilige situatie.

    3)Kan jij in enkele zinnen aangeven hoe jij tegen de vluchtelingensituatie in Nederland aankijkt?

    De huidige situatie is onhoudbaar en inhumaan. Nationaal moeten per direct acties worden ondernomen om de asiel instroom drastisch te beperken. Op basis van de huidige, massale asielmigratie in Europa zullen de grenzen beter bewaakt moeten worden en de begrippen ”vluchteling” en asielmigrant moeten niet door elkaar worden gehaald.

    4)Weet je van het bestaan en de doelstellingen van het WEK (werkgroep Essenkade Kritisch) ? Ken je de website, facebook en Instagram platforms? Waar moet WEK zich de komende periode op focussen?

    Ik ken de werkgroep WEK goed en ben ook actief in deze groep. De focus van WEK is geen AZC op deze locatie en ook de massaliteit op een industrieterrein, meer dan 330 asielmigranten, is niet humaan. Ook voor de wijkbewoners geeft dit zeer veel onzekerheid. Daarnaast speelt nog het feit dat het COA dit voor minimaal 15 jaar wil laten doorlopen wat echt ondenkbaar is. Ook ken ik de WEK website en de sociale media waarmee WEK de bewoners informeert.    

    5)Is één grote AZC locatie in Houten de optimale oplossing, vooral kijkend naar integratie aspecten en woonbeleving voor omliggende wijken (veiligheid) ?

    Totaal niet! Ik zie geen enkele relatie met ”goede integratie” en dan de veiligheids- aspecten en onderschatting hiervan door de gemeente. Het huidige gemeente/COA plan is dan ook echt volstrekt onbegrijpelijk en niet goed doordacht. Het  gevoel van veiligheid staat echt op het spel, de cultuur verschillen zijn zeer groot en het is laakbaar en verwijtbaar als de gemeente wegkijkt en de bezwaren van haar burgers niet hoort en serieus neemt.

    6)Maak jij je zorgen omtrent de AZC plannen, kan je de grootste bezwaren/zorgen aangeven? Hoe zou de gemeente dit kunnen opvangen?

    Ik voorzie grote veiligheidsrisico’s met een zeer grote groep alleenstaande mannen in een COA-locatie op een industrieterrein. Duidelijk moet ook zijn dat dit een nationaal probleem is. De gemeente zal volledig de regie moeten oppakken voor de lokale situatie en kleinschalige opvang, zoals met Oekraïners, is vele malen beter.

    7)Merk jij iets van onrust in de wijk in dit kader, wat voor reacties op de AZC plannen hoor jij?

    Je merkt dat momenteel de polarisatie in de straat, de wijk en in Houten toeneemt. Dit geeft onrust en onzekerheid. Je zou kunnen zeggen ”bekend maakt onbemind” op basis van de reeds talloze beschreven (veiligheids)problemen in en om de directe omgeving van AZC/COA locaties.

    8)Heb jij er vertrouwen in dat de gemeente Houten de belangen van de bewoners serieus neemt en echt wordt geluisterd naar de bezwaren?

    Dat moet nog blijken de komende periode, ik hoop dat er genoeg politieke partijen luisteren naar bezorgde burgers. Naar verluid is de gemeente in een verkennende fase, de linkse oppositie heeft al een duidelijk standpunt ingenomen, ”pro AZC, COA de regie en Houten volgt de spreidingswet”.   De huidige coalitie kijkt ook naar het feit dat er al een forse taak op haar bordje ligt, de Oekraïense- en statushouder opvang voor de gemeente. Dit geeft al veel druk op alle Houtense voorzieningen zoals zorg, school en algehele ondersteuning.  

    9)Ben je naar een van de infobijeenkomsten omtrent het mogelijke AZC in het gemeente- huis geweest en wat zijn jouw bevindingen?

    Zeker, ik ben bij de eerste van  de vijf informatieavonden geweest. Een vraag en antwoord spel, minder relevante zaken kwamen aan de orde en op echte zorgen werd geen antwoord gegeven. Het COA en de gemeente hadden volledige de regie in handen, sommige onbeantwoorde vragen vanuit de zaal werden door andere mensen uit de zaal beantwoord. Dit was niet echt een nuttige sessie.

    10)Is er nog iets dat je graag wilt delen met het WEK?

    De gemeente zou zich moeten focussen op het realiseren van sociale woon voorzieningen voor de starters uit Houten en statushouders. Hoe realistisch is het om een grote groep alleenstaande mannen op te vangen die hun gezinnen in hun thuisland achterlaten. Daarnaast zal Houten niet naïef moeten zijn,  polarisatie moet worden tegengegaan, demonstrerende ”rel” Hoodie’s uit andere gemeenten weren, die kapen het publieke debat.

  • WEK vraagt opheldering over demonstratiebesluit gemeente Houten

    Hieronder treft u de brief aan die door de Werkgroep Essenkade Kritisch is verzonden aan de commissaris van de Koning, de heer Oosters, waarin wij onze zorgen uiten over het handelen van de waarnemend burgemeester bij de toekenning van demonstratievergunningen.

    Onderwerp: Zorg over besluitvorming waarnemend burgemeester Houten inzake demonstraties “Migreat” (Mensen Boven Grenzen) en “Geen AZC op de Essenkade” van 14 oktober 2025

    Aan: Mr. J.H. Oosters, De Commissaris van de Koning in de provincie Utrecht , Postbus 80300 3508 TH Utrecht

    Houten, 18 oktober 2025

    Geachte heer Oosters,

    Via deze brief wil ik mijn zorgen uiten over het handelen van de waarnemend burgemeester Karen Heerschop van de gemeente Houten met betrekking tot de toekenning van toestemming voor demonstraties.
    Twee weken geleden hebben wij (Geen AZC op de Essenkade) keurig onze demonstratie aangevraagd bij de Gemeente Houten en een vergunning voor verleend gekregen. Recent (korter dan de door de gemeente zelf bepaalde termijn van 72 uur zoals op de website van de gemeente te lezen valt) heeft de burgemeester toestemming verleend aan de nationale organisatie Migreat (Mensen boven Grenzen) om in Houten te demonstreren en hen een plek toegewezen op nog geen 100 meter afstand van de geplande demonstratie van “Geen AZC op de Essenkade”. Als gevolg van dit besluit is onze geplande demonstratie afgelast door de organisatie zelf – na druk vanuit de gemeente – omdat wij de veiligheid voor onze mensen niet meer konden garanderen. Om een 2-tal ‘actiegroepen, die qua mening mijlenver uit elkaar staan, en helaas altijd van twee kanten ongewenste aanwezigheid oproepen, op hetzelfde moment een demonstratie te laten houden op 100 meter van elkaar, is meer dan onverstandig en zorgt er voor dat het uitmondt in chaos en erger. Zeker als je je realiseert dat Migreat van buiten Houten komt.

    Helaas is de situatie dan ook volledig geëscaleerd. Mede door de aanwezigheid van een aantal leden van Defend Netherlands met Palestina vlaggen en gezichtsbedekkende bekleding. Er moest hierdoor veel politie te paard en met honden, de ME en een helikopter aan te pas komen!
    We maken ons zorgen over de partijdigheid van het gemeentelijk beleid.

    Het recht op demonstratie is een grondwettelijk recht (artikel 9 van de Grondwet) en de Wet openbare manifestaties (WOM) schrijft voor dat de overheid dit recht slechts mag beperken ter bescherming van de gezondheid, het verkeer of de openbare orde.
    Het lijkt erop dat in dit geval één groep wel kon demonstreren, terwijl een andere groep dit recht in de praktijk – gezien de veiligheid – moest onthouden. Dat roept vragen op over de motieven en de zorgvuldigheid van de besluitvorming van de waarnemend burgemeester.

    Ik verzoek u om te onderzoeken of de waarnemend burgemeester van Houten in deze kwestie correct heeft gehandeld – binnen de grenzen van de wet – en of er sprake is van ongelijke behandeling van verschillende groepen demonstranten.

    Graag ontvang ik van u een bevestiging van ontvangst en, indien mogelijk, informatie over de verdere behandeling van mijn melding.

    (Ondertekening weggehaald)

  • 10 vragen aan een bezorgde en betrokken wijkbewoner (Deel V)

    Werkgroep WEK is gestart een reeks gesprekken met bewoners van De Gaarden, De Borchen en De Campen. We willen bezorgde omwonenden aan het woord laten over de plannen van de gemeente Houten en het COA voor een AZC aan de Essenkade.

    Deze keer de beurt aan Pepijn Bolwerk, 22 jaar oud.

    Samenvatting van het gesprek

    Pepijn Bolwerk (22) woont zijn hele leven in Houten en voelt zich sterk verbonden met Houten. Hij is actief bij WEK (Werkgroep Essenkade Kritisch) en ITH (Inwoners Partij Houten) en uit stevige kritiek op de huidige plannen voor een grootschalig AZC aan de Essenkade. Volgens hem is het plan ondoordacht en slecht onderbouwd: de financiële onderbouwing ontbreekt en de gemeente wil al in 2026 starten met noodopvang om strengere eisen te vermijden. Pepijn vindt dat de regie volledig bij het COA ligt, terwijl de gemeente zelf verantwoordelijk zou moeten blijven. Zijn grootste zorgen gaan over veiligheid; hij vreest overlast en criminaliteit door een grote groep alleenstaande mannen, terwijl de politiecapaciteit al beperkt is. Ook ziet hij toenemende polarisatie in Houten, waardoor het “Houtens DNA” – de hechte en veilige gemeenschap – onder druk staat. Pepijn heeft weinig vertrouwen in het gemeentebestuur, dat volgens hem te weinig luistert naar de bezwaren van inwoners. Pepijn zet zich in om de huidige plannen omtrent het AZC tegen te houden.

    Het hele Interview

    1) Hoe lang woon jij al in deze wijk en waarom? (tevreden, veilig, gezellig)
    Leuk dat ik mag meewerken aan dit interview. Ik ben Pepijn Bolwerk en ik ben geboren en getogen in Houten. Ik woon hier al mijn hele leven met veel plezier in een gezellige wijk. Ik kan zeggen dat ik het “Houtens DNA” in mij heb. Ik ben 22 jaar oud en ben actief betrokken bij WEK en sinds kort ook bij ITH (Inwoners Partij Houten).

    2) Hoe ben jij geïnformeerd over deze AZC plannen?
    We ontvingen een brief van de gemeente over de plannen voor een mogelijk AZC op de Essenkade met daarin de uitnodiging voor een algemene informatiebijeenkomst. Deze werd enkele dagen voor de bijenkomst geannuleerd, dat was natuurlijk zeer teleurstellend. Ik ben wel naar één van de vijf anderen infoavonden geweest waarin
    duidelijk werd hoe ondoordacht het huidige plan is. Het verhaal van de gemeente en het COA klopt niet, de financiële onderbouwing is onduidelijk en er werd nog even snel tussen neus en lip door verteld dat ze al begin 2026 willen beginnen met noodopvang aan de Essenkade, om zo aan minder eisen en vooronderzoeken te hoeven voldoen. Op
    mijn vragen die avond kreeg ik ontwijkende antwoorden waarbij ik duidelijk de indruk kreeg dat de feiten niet onder ogen worden gezien, en het plan aan alle kanten piept en kraakt.

    3) Kan jij in enkele zinnen aangeven hoe jij tegen de vluchtelingensituatie in Nederland
    aankijkt?
    Het is echt een zorgwekkende situatie, de gemeentes worden opgezadeld met een door de landelijke overheid veroorzaakt probleem. De landelijke spreidingswet werkt alleen als tegelijkertijd de instroom van asielzoekers, zoals beloofd, significant zou afnemen. Dit is echter niet gebeurd, de overheid kan niet van Houten verwachten dat zij, naast het jarenlang netjes voldoen aan het huisvesten van statushouders en opvangen van Oekraïners, nu een langdurig en grootschalig AZC gaat huisvesten. Het falende beleid van de overheid mag niet ten kosten gaan van onze eigen gemeente.

    4) Weet je van het bestaan en de doelstellingen van het werkgroep Essenkade Kritisch? Ken je de website, facebook en Instagram platforms? Waar moet WEK zich de komende periode op focussen?
    Ik ken de werkgroep WEK goed en ik ben sinds de infoavond ook lid. Bij WEK focus ik me het verbeteren van de zichtbaarheid en hou ik me onder andere bezig met de fondsenwerving voor de juridische bijstand, advies en eventuele procedures.

    5) Is één grote AZC locatie in Houten de optimale oplossing, vooral kijkend naar integratie aspecten en woonbeleving voor omliggende wijken (veiligheid) ?
    Kort gezegd is dit geen goed plan. Het huidige plan is niet goed doordacht, de regie wordt volledig uit handen gegeven aan het COA. Daarnaast is de grootschaligheid onrealistisch en schadelijk voor de gehele gemeente Houten. De veiligheidsaspecten worden helemaal niet meegewogen bij het huidige plan, een dusdanig grote groep
    asielzoekers, voornamelijk man, is niet draagbaar voor de omliggende wijken en sportverenigingen. De regie moet 100% bij de gemeente blijven en de huidige 15 jaar vergunning moet worden terug gebracht tot een overzichtelijke termijn van bijvoorbeeld 2-5 jaar zodat er een toekomstperspectief blijft voor de gemeente om uiteindelijk van
    het AZC af te komen, mocht het AZC er in eerste instantie alsnog komen.

    6) Maak jij je zorgen omtrent de AZC plannen, kan je de grootste bezwaren/zorgen aangeven? Hoe zou de gemeente dit kunnen opvangen?
    Ik voorzie grote veiligheidsrisico’s met een grote groep alleenstaande mannen in een COA-locatie op een industrieterrein. Vooral de zorgen om handhaving moeten serieus genomen worden, zeker aangezien de huidige politie en handhaving inzet in Houten al nihil is. Alle politieke partijen in Houten, behalve ITH, ontkennen bewust deze
    problematiek en doen alsof het niet bestaat, dit blijkt onder andere uit het niet openlijk bekritiseren van dit plan. Het is best zorgelijk dat de veiligheidsaspecten worden gebagatelliseerd. De aantoonbare toename van criminaliteit door bewoners van COAopvanglocaties is significant en past niet bij het nu, in mijn ogen, relatief veilige Houten.

    7) Merk jij iets van onrust in de wijk in dit kader, wat voor reacties op de AZC plannen hoor jij?
    Je merkt dat momenteel de polarisatie in Houten toeneemt. Het zou zomaar kunnen dat in relatief korte tijd het “Houtens DNA” ten onder gaat aan deze polarisatie en dat is volgens mij uiterst zorgelijk. Iets waar Houten in uitblinkt is het feit dat het een rustige gemeente is waar verschillende meningen worden gerespecteerd. Daarnaast is het
    uitermate zorgelijk dat krachten buiten Houten de lokale demonstraties kapen waardoor de polarisatie nog meer toeneemt.

    8) Heb jij er vertrouwen in dat de gemeente Houten de belangen van de bewoners serieus neemt en echt wordt geluisterd naar de bezwaren?
    Dit is wel een issue, ik heb op dit dossier momenteel weinig vertrouwen in het college van B&W. Zoals al hierboven aangegeven luistert de gemeente te weinig naar de valide zorgen en argumenten van haar bewoners op dit dossier. De gemeente luistert tot nu toe niet genoeg naar de bezwaren van inwoners.

    9) Ben je naar een van de infobijeenkomsten omtrent het mogelijke AZC in het gemeentehuis geweest en wat zijn jouw bevindingen?
    Ik had mij aangemeld voor een van de vijf informatieavond vanuit de gemeente, bij de beantwoording van vraag 2 heb ik daar alles al wat over gezegd.

    10) Is er nog iets dat je graag wilt delen met het WEK?
    ITH heeft zich de afgelopen tijd volledig ingezet voor het onderkennen en ondersteunen van de bezwaren omtrent de huidige AZC plannen. Zij hebben in de afgelopen tijd met meerdere inwonersgroepen, zoals WEK, gepraat om samen te kijken hoe dit ondoordachte en onverantwoorde plan tegengehouden kan worden. Alle anderen partijen en het college van B&W doen dit op dit moment in mijn ogen te weinig. Daarnaast denk ik dat WEK zich ondertussen heeft ontwikkeld tot een serieuze partij omtrent het AZC aan de Essenkade, iets waar we als WEK op voort moeten borduren.

  • 10 vragen aan een betrokken en bezorgde wijkbewoner (Deel IV)

    De werkgroep WEK start met een serie gesprekken met individuele wijkbewoners van de wijken, de Gaarden, de Borchen en de Campen. Wij vinden het een goed idee om deze bezorgde omwonenden aan het woord te laten.

    Fijn dat je wilt meewerken aan dit interview, hieronder een samenvatting

    Wij wonen al meer dan dertig jaar in de wijk het is gezellig, veilig en prettig om in te wonen. Ons gezin heeft de wijk altijd ervaren als een fijne omgeving en hebben onze kinderen hier groot gebracht.

    Wij werden voor het eerst geïnformeerd over de AZC plannen via een brief van de gemeente met een uitnodiging voor een informatiebijeenkomst. Dat deze bijeenkomst op het laatste moment werd geannuleerd wegens veiligheidsredenen, wekte teleurstelling en wantrouwen. Wij ervaren dat er weinig transparantie is vanuit de gemeente en dat burgers niet serieus worden genomen met betrekking tot hun zorgen.

    Over de vluchtelingenproblematiek in Nederland kan ik het volgende zeggen. Er wordt te weinig rekening gehouden met de bestaande bevolking en dat er geen eerlijke, objectieve berichtgeving is over de veiligheidssituaties rondom AZC’s. Volgens mij worden zorgen over veiligheid te snel weggezet als racisme, terwijl er aantoonbare incidenten zijn die niet serieus worden besproken. Dit ondermijnt het vertrouwen in de overheid, die tevens regelmatig onwaarheden verkondigt.

    Ik ben bekend met de Werkgroep Essenkade Kritisch (WEK), volg hun activiteiten via e-mails en ondersteun hun inzet. Het is prijzenswaardig wat WEK doet, hun respectvolle en georganiseerde manier van handelen en het feit dat zij de zorgen van bewoners onder de aandacht brengen bij de gemeente.

    In de wijk merken wij dat er veel onrust en angst leeft. Buren en vrienden maken zich zorgen over wat er in andere gemeenten rond AZC’s is gebeurd en vrezen voor een herhaling daarvan in Houten.

    Het vertrouwen in de gemeente is volledig verdwenen. Ik zie de gemeente en het COA als uitvoerders van landelijk beleid die geen echte inspraak bieden aan bewoners. Tijdens een van de gemeentelijke informatieavonden ervoer ik dat ook: de bijeenkomst was strak geregisseerd, vragen werden ontwijkend beantwoord en bewoners kregen beperkt ruimte om hun zorgen te uiten.

    Tot slot wil ik mijn waardering voor WEK uitspreken. De vrijwilligers zijn integer, zorgvuldig en betrokken bij het behartigen van de belangen van de wijkbewoners. Ik wens hen veel succes in hun strijd om veiligheid en leefbaarheid in de wijk te behouden.

    Hieronder het hele Interview

    WEK vragen aan betrokken bewoners nr 4 finalDownloaden

  • Ingezonden brief: een zeer betrokken inwoner van Houten

    Onderstaande brief is een persoonlijke reactie van een bezorgde inwoner. De aanleiding was de uit de hand gelopen betoging van 14 oktober 2025. We plaatsen de tekst integraal.

    Beste Jos en team van WEK,

    Langs deze weg wil ik mijn waardering uitspreken voor jullie inzet en betrokkenheid bij het maatschappelijke debat in Houten. In een tijd waarin nuance en redelijkheid steeds vaker worden overschreeuwd door extremen, is het van groot belang dat organisaties zoals WEK blijven staan voor dialoog, transparantie en lokale inspraak.

    Wat een vreedzame betoging had moeten zijn, is uitgelopen op een avond vol spanning, arrestaties en machtsvertoon. Als betrokken inwoner maak ik mij grote zorgen over de manier waarop het gemeentebestuur, de politie en landelijke instanties deze situatie hebben aangepakt. Wat begon als een uiting van burgerlijke bezorgdheid, eindigde in een demonstratie die werd overschaduwd door repressie, intimidatie en wantrouwen.

    De inzet van de Mobiele Eenheid en zelfs een DSI-helikopter boven onze woonwijk roept de vraag op: wat was hier het doel? Rust bewaren, of angst zaaien? De helikopter hing maar liefst drie uur boven Houten, met gedoofde verlichting, observatieapparatuur en scherpschutters aan boord. Dit is een inzet die past bij een gijzeling of terroristische dreiging, niet bij een lokale demonstratie. Het was sfeerbepalend, intimiderend en buitenproportioneel. Als het om observatie gaat, zijn er tegenwoordig stille drones die minder provocerend zijn. Waarom dan kiezen voor het meest zichtbare en dreigende middel?

    Het verbod op een volwaardige tegendemonstratie is een ander teken van bestuurlijke nervositeit. In plaats van ruimte te bieden aan dialoog en tegengeluid, lijkt het bestuur vooral te handelen uit angst voor gezichtsverlies. Daarmee wordt het signaal afgegeven dat wie het hardst schreeuwt, de meeste aandacht krijgt, en dat is een gevaarlijke boodschap in tijden van toenemende polarisatie. Wat bovendien opviel: voorstanders van het AZC kregen de ruimte om hun mening te uiten, terwijl tegenstanders op afstand werden gehouden en onder streng toezicht stonden. Dit schept een beeld van selectieve tolerantie en ondermijnt het vertrouwen in een eerlijke en evenwichtige handhaving van het demonstratierecht.

    Ook het optreden van de politie verdient kritische reflectie. De AE (lees: Romeo’s) en DSI-eenheden, vaak met gezichtsbedekking en een gesloten houding, lijken eerder te opereren als een machoblok dan als dienstbare handhavers van de openbare orde. Dit staat haaks op het principe van “kennen en gekend worden” dat oud-hoofdcommissaris Jan Wiarda van de gemeente Utrecht ooit hoog in het vaandel had staan. Wiarda begreep dat gezag niet alleen uit uniformen komt, maar uit menselijkheid en herkenbaarheid. De huidige aanpak, waarin agenten onherkenbaar blijven en nauwelijks aanspreekbaar zijn, ondermijnt dat vertrouwen en versterkt het beeld van een overheid die haar burgers wantrouwt.

    En dan is er nog het COA, een organisatie die zich in de praktijk gedraagt als een ideologisch bolwerk, waar ambtenaren met doorgeschoten idealen beleid maken zonder enige voeling met de realiteit in dorpen en wijken. Het lijkt soms alsof het COA opereert in een parallel universum, waar draagvlak en lokale impact ondergeschikt zijn aan abstracte beleidsdoelen. De manier waarop plannen worden doorgedrukt, zonder transparantie of inspraak, voedt het wantrouwen en vergroot de kloof tussen overheid en burger.

    Jos, ik hoop van harte dat jullie je door dit buitenproportionele optreden niet laten ontmoedigen, maar juist gesterkt voelen in jullie missie. De behoefte aan een organisatie die het lokale geluid laat horen, die kritisch durft te zijn en tegelijkertijd constructief blijft, is groter dan ooit. Jullie werk is van wezenlijk belang voor het behoud van een gezonde democratische cultuur in Houten.

    Blijf doorgaan. Blijf verbinden. Blijf het gesprek voeren, ook als anderen dat liever zouden smoren.

    Met waardering en solidariteit,

    Michel van Rossenberg